Kompiitara windows 10 ammas ni fayyadamtaa?

Windows 10 Bara Deeggarsaa Isaa Xumureera: Maaliif Intarneetii Waliin Walqabsiisuun Balaa Qaba? Furmaanni Hoo Maali?
Sirni hojimaataa Windows 10 Onkoloolessa 14, bara 2025 irraa eegalee deeggarsa idilee (End of Support - EOS) dhaabeera. Kana jechuun dhaabbanni Microsoft kana booda haaromsa nageenyaa (security updates), sirreeffama rakkoo (bug fixes), fi deeggarsa teeknikaa kompiitara keessaniif hin kennu jechuudha [7].

Maaliif Windows 10 Intarneetii Waliin Walqabsiisuun Balaa Qaba?

Kompiitara deeggarsi irraa cite intarneetiitti fiduun rakkoolee gurguddoo armaan gadii qaba:

1. Hanqina Eegumsa Nageenyaa: Kompiitarri keessan haaromsa nageenyaa haaraa waan hin arganneef, balaa saayibarii (cyberattacks) fi vaayirasiif salphaatti saaxilama [7].
   
2. Hatoota Saayibarii (Hackers): Yeroo hanqinni nageenyaa haaraan argamu, Microsoft furmaata waan hin kennineef, hatootni saayibarii kompiitara keessan cabsuun ragaa dhuunfaa, paaswoordii, fi ragaa baankii keessan hatuu danda'u.
   
3. Deeggarsa Teeknikaa Dhabuu: Rakkoon kamiyyuu yoo isin qunname, sirnichi deeggarsa waan hin qabneef Microsoft irraa furmaata hin argattan [7].
   

Tarkaanfiiwwan Fudhatamuu Qaban: Gorsa Bal'aa

Yoo kompiitarri keessan ammas haala gaariin hojjechaa jiraate, filannoowwan armaan gadii fayyadamuu dandeessu:

1. Gara Windows 11'tti Ol-guddisuu (Upgrade): Yoo kompiitarri keessan ulaagaa Windows 11 guuta ta'e (fakkeenyaaf, dandeettii CPU haaraa fi eegumsa TPM 2.0 qabaate), tola gara Windows 11'tti ol-guddisuu dandeessu. Kuni furmaata isa amansiisaa fi yeroo dheeraati.
   
2. Sagantaa Haaromsa Nageenyaa Dheeressuu (ESU): Yoo dirqama Windows 10 irratti turuu feetan, sagantaa "Extended Security Updates (ESU)" kan hanga Onkoloolessa 2027'tti hojjetu fayyadamuu dandeessu [1]. Kunis kaffaltii xiqqaa (fakkeenyaaf $30) kaffaluun ykn akkaataa Microsoft ulaagaa kaa'een galmaa'uun argamuu danda'a.
   
3. Intarneetii Irraa Kutuu (Offline Fayyadamuu): Yoo sirna hojimaataa jijjiiruu hin barbaadne fi kaffaltii hin qabne, kompiitaricha intarneetii (Wi-Fi ykn keabilii) irraa kutaatii fayyadamaa. Hojii barreeffamaa (Word/Excel), muuziqaa dhaggeeffachuu, ykn viidiyoo ofiin qabdan ilaaluuf qofa ('offline') oolchuun balaa saayibarii irraa isin eega. Haa ta'u malee, kompiitara kana irratti herrega baankii, e-mail fi ragaa dhuunfaa fayyadamuu irraa of qusadhaa.
   
4. Kompiitara Haaraa Bituu: Kompiitarri keessan baay'ee moofaa yoo ta'ee fi hojii idileef isin rakkisaa jiraate, kompiitara haaraa Windows 11 qabu bituun furmaata dhumaati.
   

Sirna Hojimaataa (OS) Filannoo Biraatti Jijjiiruu

Kompiitara keessan gatanii haaraa bituu irra, Sirna Hojimaataa (OS) haaraa fi tola ta'e fe'uun kompiitara moofaa keessan haaromsuu dandeessu [3, 8]:
1. Sirna Hojimaataa Linux Fe'uu: Linux'n sirna hojimaataa tolaa, eegumsa cimaa qabuu fi kompiitara moofaa irratti saffisaan hojjetuudha [6, 8]. Namoota duraan Windows fayyadamaa turaniif baay'ee salphaadha. Gosoota Linux keessaa isin gargaaran:

• Linux Mint: Kun namoota Windows 10 irraa dhufaniif baay'ee filatamaadha . Haalli inni itti mul'atu (interface) Windows waliin waan walfakkaatuuf barachuuf salphaadha, akkasumas sagantaalee (software) hedduu of keessaa qaba [4, 10].
  
• Zorin OS: Kunis bifa miidhagaa fi haala fayyadamaa salphaa ta'e qaba [4, 10]. Namoota Windows fi macOS fayyadamanitti akka toluuf kan qophaa'eedha.
  
• Ubuntu: Sirna hojimaataa beekamaa fi deeggarsa hawaasaa bal'aa qabuudha.

2. ChromeOS Flex Fe'uu: Inni kuni Google irraa kan qophaa'e dha. Sirna hojimaataa baay'ee salphaa fi saffisaa ta'eedha. Yoo kompiitara keessan intarneetii fayyadamuu, viidiyoo YouTube ilaaluu, barreeffama qopheessuu fi weebsaayitii daawwachuuf qofa barbaaddan, ChromeOS Flex baay'ee gaariidha. Humna kompiitaraa guddaa hin gaafatu, kompiitara moofaa irrattis akka haaraatti hojjecha.

Cuunfaa: Windows 10 erga yeroon isaa darbee booda intarneetii waliin fayyadamuun kompiitara keessan saaxila baasa [7]. Kompiitara haaraa bituu ykn gara Windows 11'tti jijjiiruu yoo hin dandeenye, sirna hojimaataa akka Linux Mint ykn ChromeOS Flex fe'uun kompiitara keessan waggoota dabalataaf haala amansiisaa ta'een fayyadamuu isin dandeessisa.